شرایط و ویژگی های ثبت اختراع

شرایط و ویژگی های ثبت اختراع

شرایط و ویژگی های ثبت اختراع : ویژگی های ثبت اختراع متنوع هستند و شناخت آن ها نیاز به تحقیق و جستجو فراوانی دارد؛ اما بد نیست که کمی به تاریخچه ثبت اختراع بپردازیم. واژه پتنت که امروزه به معنی ثبت اختراع در نظر گرفته می شود، در گذشته از کلمه Patere  به وجود آمده است. این واژه را به معنای تحت نظارت عمومی قرار دادن درنظر می گیرند.

شرایط و ویژگی های ثبت اختراع

در واقع این کلمه خلاصه کلمه Letters Patent  است که در گذشته توسط پادشاهان این نامه ها با نشان های سلطنتی به افرادی داده می شد که اختراعی را به وجود می آوردند. در آن زمان این  نامه ها یک مدرک به حساب می آمدند.

در سال ۱۴۴۹ جان اوتینام شیشه را اختراع کرد که در واقع در آن زمان بابت اختراع گواهی برای او صادر شد که حق امتیاز این اختراع را به مدت ۲۰ سال به او می داد. تا آن زمان مردم انگلستان و دیگر کشورها اطلاعات کمتری نسبت به این مسائل داشتند و بعد از این اتفاق تصمیم گرفتند تا در مورد حق امتیاز اختراعات مختلف، شرایط و ویژگی های ثبت اختراع تجدید نظر کنند.

حق ثبت اختراع یا پتنت چیست؟

پیش از شناخت ویژگی های ثبت اختراع باید بدانیم که حق ثبت اختراع چیست. سازمان جهانی مالکیت فکری پتنت را اینگونه تعریف می کند که هرکسی در قبال اختراع خود حق انحصاری نسبت به آن محصول دارد. این حقوق به مخترع آن محصول اهدا می شود که اصطلاحا به آن Grant   می گویند.

پتنت در واقع یک سند برای اثبات اختراع است که وظیفه توصیف اختراع را نیز دارد. این سند به ازای یک اختراع در اختیار سازنده قرار می گیرد و از طرف چند کشور مختلف به او اهدا می شود. مزایای آن حمایت قانونی از سازنده و همچنین قدرت بهره برداری که در واقع شامل خرید و فروش، تولید، استفاده و صادرات و غیره است را به او اعطا می کند؛ البته باید این نکته را متذکر شد که این گواهی به مدت ۲۰ سال اعتبار دارد.

امروزه در کشورهای دنیا به اختراع تعریف خاصی نمی دهند. از نظر برخی پژوهشگران اختراع یک ایده نوین برای حل مشکل فنی یا مشکلات دیگر در زمینه های فناوری است.

باید بین اختراع و گواهی آن تمایز قائل شد. گواهی اختراع سندی است که برای حمایت از اختراع صادر می شود. در واقع سندی است که از طرف دولت به مخترع برای مدت زمان معین داده می شود.

بررسی ویژگی های ثبت اختراع به صورت عمومی

به طور کلی اختراعی قابل ثبت است که حداقل شرایط زیر را داشته باشد:

  1. جدید و نو باشد (Novelty) : باید نوآوری در آن به کار برود. اختراعی که سابقه پیشین داشته باشد، در انجام ثبت به مشکل می خورد. به دانش اصطلاحا Prior Art نیز می گویند.
  2. ابتکار آن دسته اول باشد (Inventive Step): علاوه بر جدید بودن اختراع باید در زمینه مورد نظر کاربردی به شمار رود. به طور مثال ممکن است در زمینه صنعت، کشاورزی و غیره از آن بهره برد.
  3. برای متخصصان در این زمینه بدیهی به نظر نیاید و به شکل دیگری راه حلی برای مشکل در زمینه خاص خود باشد و از دیگر راه حل ها پیشی بگیرد یا برای خیلی از مسائلی که در صنعت یا هر زمینه ای راه حلی ندارد، یک راه حل به شمار رود.
  4. در عمل از آن استفاده شود (Practical Use): اختراعی که فقط جنبه تئوری داشته باشد، فایده ای ندارد و باید در صنعت و حوزه فناوری بکار رود؛ بنابراین موضوع ذکرشده یکی دیگر از مهم ترین ویژگی های اختراع است.
  5. شامل موارد غیر قابل ثبت نشود (Unpatentable Subject Matter): در برخی کشورها علاوه بر سه شرط فوق شرایط ویژه ای موجود است که امکان ثبت یک اختراع را ندارد. به طور مثال: آنچه بر خلاف نظم عمومی و اخلاقیات باشد، قابل به ثبت رسیدن نیست.

در همین رابطه طبق ماده ۲۷ هرکسی که ادعای انجام یکی از موارد زیر را داشته باشد، باید برای ثبت اختراع اقدام کند:

  • ایجاد یک محصول جدید
  • کشف یک وسیله جدید یا به عمل آوردن یک محصول مناسب برای تحصیل یک نتیجه یا محصول صنعتی
  1. افشاسازی اختراع (Disclosure Of Invention): ویژگی های ثبت اختراع فراوان است؛ اما ما اینجا علاوه بر سه مورد اول که بسیار مهم است، به افشاسازی اختراع هم اشاره می کنیم.

افشاسازی در واقع اطلاعاتی است که مخترع باید آن ها را در اختیار متخصصی که در آینده قرار است با اختراع کار کند، قرار می دهد چراکه بدون این اطلاعات و دانش فنی کافی امکان استفاده از اختراع بسیار دشوار می شود.

این شرط در اروپا شامل اصلی ترین و مهم ترین شرط های اختراع است؛ بنابراین مخترع باید روش ساخت اختراع خود را به طور کامل افشا و بدون هیچ کم و کاستی آن را در اختیار متخصص قرار دهد تا آن را پیاده سازی کند.

قدرت و اختیار کسی که یک پتنت را دارد.

دارنده پتنت قدرت تصمیم گیری این موضوع را دارد که اگر کسی بخواهد حق بهره برداری از اختراع را بدست بگیرد، با بستن قرداد در این رابطه لیسانس پتنت یا همان اجازه بهره برداری از آن را به شخص دیگری واگذار می کند.

در صورتی که این کار را انجام دهد، تمام اختیارات درباره اختراع به شخص دیگر واگذار می شود و تا زمان انقضای دوره زمانی پتنت حمایت از اختراع به پایان می رسد و استفاده از آن را برای عموم آزاد می کنند. این بدین معنی است که دیگر صاحب پتنت امکان بهره برداری از آن را ندارد و حق بهره برداری از آن به عموم مردم داده می شود.

نتیجه گیری

به طور کلی پتنت یا همان ثبت اختراع حقی انحصاری است که در ازای اختراع انجام شده به مخترع یا نماینده قانونی او داده می شود که با استفاده از آن به مدت ۲۰ سال از مزایا و سودهای بدست آمده آن بهره برداری می کند.

گواهی ثبت اختراع و اختراع با هم تفاوت دارند. گواهی ثبت اختراع جهت  ثبت در اداره ثبت اختراع به وجود می آید و برای حمایت و حفاظت از مخترع در اختیار او قرار می گیرد.

در واقع حق اختراع به منظور خارج کردن آن از حالت تئوری به عملی است که در صورت تمایل فرد مخترع این امکان را دارد که آن را به شخص دیگری واگذار کند و در صورتی که این کار را انجام دهد، بهره برداری از آن از سوی شخص دیگری صورت می پذیرد.

هر ایده برای ثبت اختراع باید شامل چند مورد باشد که مهم ترین آن ها پنج مورد ذکر شده است؛ یعنی نو بودن، استفاده از آن در فناوری، ابتکار، افشاسازی استفاده از آن و مورد دیگر اینکه شامل موارد غیر قابل ثبت نشود.

ما در این مقاله سعی کردیم تعدادی از ویژگی های ثبت اختراع را بیان کنیم. برای اطلاعات بیشتر با متخصصان ثبت فردا تماس بگیرید و اطلاعات مورد نیاز خود را به دست آورید.

شما عزیزان جهت کسب اطلاعات بیشتر می توانید به لینک ثبت فردا مراجعه کنید یا با شماره تماس ۵۲۷۱۲-۰۲۱ تماس حاصل فرمائید.

0 0 رای ها
امتیازدهی به مقاله
اشتراک در
اطلاع از
guest
0 نظرات
بازخورد (Feedback) های اینلاین
مشاهده همه دیدگاه ها